"สุราษฎร์ฯ" แชมป์ความสุข..ผลสำรวจ ‘ซูเปอร์โพล’ คนกรุง-ภูเก็ตทุกข์หนักกว่า


ดัชนีความสุขคนไทย เฉลี่ย 6 เต็ม 10 สุราษฎร์ครองแชมป์ ได้ 7 เต็ม 10 เหตุเพราะความรักใคร่สามัคคี ความภูมิใจในสิ่งดีๆ ร่วมกัน ส่วนคนกรุงเทพฯความสุขดิ่งวูบ ทั้งๆ ที่เงินในกระเป๋ามากกว่าจังหวัดอื่นๆ แต่ความเครียดสูง ด้านภูเก็ต ความเจริญสูง ความสุขต่ำ ประชากรไม่มีความผูกผันหรือรู้สึกมีส่วนร่วมในการเป็นเจ้าของพื้นที่ สรุป...ความสุขคนไทยวัดไม่ได้ด้วยเงิน

ดร.นพดล กรรณิกา ประธานชมรมขับเคลื่อนวิชาการเพื่อวิจัยความสุขชุมชน สำนักวิจัย ซูเปอร์โพล (SUPER POLL) กล่าวในรายการ “เซียนเศรษฐกิจ” จัดโดยกองบรรณาธิการหนังสือพิมพ์ “ดอกเบี้ยธุรกิจ” ถึงการทำโพลความสุขมวลรวมของคนไทย 77 จังหวัดว่า สำนักงานซูปเปอร์โพลได้ใช้เวลาในการทำโพลประมาณ 4 เดือน นับตั้งแต่เดือนพฤษภาคมจนถึงเดือนกันยายน โครงการนี้เป็นความต่อเนื่องมาจากการทำโพลวิจัยความสุข ซึ่งมีการถกเถียงกันค่อนข้างมากว่า ความสุข สามารถวัดได้หรือไม่อย่างไร จับต้องได้อย่างไร

“มีการนำเสนอผลวิจัยไปที่ประเทศสวิตเซอร์แลนด์ ซึ่งเราชนะเป็นอันดับ 1 ของโลก โดยตอนที่แข่งขันนั้น มีแข่งขันกันกว่า 80 ประเทศ ในรอบสุดท้ายเหลือ 2 ประเทศคือ สหรัฐอเมริกาและไทย ซึ่งนักวิจัยของสหรัฐอเมริกาบอกว่าเงินเป็นเรื่องสำคัญทำให้มีความสุขมากที่สุด ขณะที่ผลวิจัยของไทยระบุถึงการที่จะทำให้คนไทยมีความสุขได้ว่ามีปัจจัยหลายด้าน พบว่าเงินไม่ได้สำคัญที่สุด แต่ว่าสิ่งที่ทำให้คนไทยมีความสุขยังมีปัจจัยต่างๆ หลายด้าน อันดับแรกคือบ้านเมืองสงบสุข รองลงมาเป็นการรับฟังของคนในครอบครัว สุขภาพกายสุขภาพใจ การออกกำลังกาย ความอุดมสมบูรณ์ของธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม การใช้ชีวิตพอเพียงตามหลักเศรษฐกิจพอเพียง ความสัมพันธ์ของคนในชุมชน วัฒนธรรมประเพณีของคนในท้องถิ่น สภาพแวดล้อมชุมชน รวมไปถึงสภาวะเศรษฐกิจของประเทศ ระบบการศึกษา คุณภาพเด็กและเยาวชน เงินในกระเป๋าตัวเอง ความเคลื่อนไหวทางการเงิน คุณธรรมและจริยธรรมของสังคม ทั้งหมดเป็นสิ่งแวดล้อมที่มีผลต่อความสุขของคนไทย”

ดร.นพดลกล่าวด้วยว่าสำหรับประเทศไทย จากการสำรวจจังหวัดที่ผู้คนมีความสุขมากที่สุดคือจังหวัดสุราษฎร์ธานี ซึ่งสรุปจากเสียงประชาชนคนในพื้นที่ และได้ค้นพบว่าประชาชนในแต่ละจังหวัดก็มีความสุข แต่ปัจจัยและสาเหตุที่ทำให้มีความสุขนั้นแตกต่างกัน

“ในจังหวัดสุราษฎร์ธานีพบว่าในช่วง 2-3 ปีที่ผ่านมามีการให้ประชาชนมีส่วนร่วม และความภาคภูมิใจในจังหวัดของตนที่มีบุคคลในจังหวัดเป็นนักกีฬาที่สร้างชื่อเสียงให้กับประเทศชาติหรือมีชื่อเสียงโลกความสุขตรงนี้มาจากความสุขทางใจหรือความสุขที่ได้มาจากความภูมิใจ โดยในช่วง 2-3 ปีที่ผ่านมามีการพัฒนาในสุราษฎร์ธานีที่เห็นเป็นรูปธรรมมากขึ้น ก็เป็นสัญญาณหลักที่ทำให้คนสุราษฎร์ธานีตอบว่ามีความสุข เมื่อถามถึงความสุข จากที่คะแนนเต็ม 10 จะได้ให้มาถึง 7 คะแนน...

“จากการสำรวจ ยังมีประเด็นที่ค้นพบอีกว่า ภูเก็ตเป็นจังหวัดที่มีการเจริญเติบโตสูงมาก แต่มีความสุขค่อนข้างต่ำ เหตุเพราะการมีส่วนร่วมความเป็นเจ้าของในพื้นที่หรือทรัพยากรน้อยลง รวมถึงการที่ต่างชาติเข้าไปครอบครองทรัพยากรมาก และมลพิษสิ่งแวดล้อมต่างๆ ที่ประชาชนได้รับผลกระทบ ส่วนการก็เป็นสิ่งที่ประชาชนแต่ละจังหวัดมีความสุขลดลงมีสาเหตุที่แตกต่างกันไป บางจังหวัดอย่างเมื่อ 5 ปีที่แล้วได้อันดับที่ 1 เช่น สุพรรณบุรี แต่สุดท้ายสุราษฎร์ธานีก็ไต่อันดับขึ้นไปแทน บางจังหวัดในภาคใต้ เช่น สตูล เคยอยู่ในอันดับต้น แต่ตอนนี้ก็มาอยู่ท้าย...

พบว่าบางครั้งนโยบายของรัฐเข้าไปกระทบวิถีชีวิตของประชาชน วัฒนธรรมท้องถิ่น การมีส่วนร่วมของประชาชนลดน้อยลง มีการทำนโยบายข้างบนลงไปสู่ข้างล่างมากเกิน อย่างจังหวัดสตูลมีท่าเรือน้ำลึกที่กระทบวิถีชีวิตของประชาชนในพื้นที่มาก แบบนี้จะเห็นได้ว่าพอพูดถึงความสุขมวลรวมก็จะมีปัจจัย 15 ด้าน แต่พอลงไปในรายละเอียดของแต่ละจังหวัดก็จะแตกต่างกันไป”

ส่วนความสุขมวลรวมของคนในจังหวัดกรุงเทพฯนั้น ดร.นพดลกล่าวว่าอยู่ในอันดับที่ 30 ทั้งที่ก่อนหน้านี้อยู่อันดับประมาณกว่า 20 ซึ่งปัจจัยสำคัญที่ทำให้คนกรุงเทพฯมีความสุขลดลง คือ ความเครียดที่กระทบต่อความสุขของคนกรุงเทพ ความสัมพันธ์ของคนในครอบครัวมีน้อยมาก การเจอสภาวะแวดล้อมที่ไม่ดีและมลพิษต่างๆ ทำให้คนกรุงเทพฯมีความสุขน้อยกว่าจังหวัดอื่นๆ

“กรุงเทพฯหรือจังหวัดอื่นที่มีการเติบโตทางเศรษฐกิจสูง เงินในกระเป๋ามีค่าเฉลี่ยออกมามีรายได้สูง แต่พอนึกถึงเงินในกระเป๋าตัวเองกลับมีความสุขลดน้อยลง บางจังหวัดเงินในกระเป๋าน้อยแต่นึกถึงความสุขมากกว่าเช่นจังหวัดอำนาจเจริญ จากผลสำรวจพบว่าพอนึกถึงเงินในกระเป๋าของคนอำนาจเจริญมีความสุขสูงกว่าจังหวัดอื่นทั้งที่มีเม็ดเงินน้อยกว่า บางจังหวัดอยู่กับสภาพแวดล้อมธรรมชาติ แม้จะมีเงินในกระเป๋าน้อยกว่าจังหวัดอื่น แต่มีความสุขมากกว่า เพราะมีทางเลือกในการดำเนินชีวิตที่ไม่ใช่อาศัยเม็ดเงินอย่างเดียว

“โดยรวมแล้วคนทั้งประเทศไทยมีความสุข 6 คะแนนเมื่อเทียบกับคะแนนเต็ม 10 คะแนน ซึ่งถ้าพิจารณาตามคะแนนถือว่าอยู่ในเกณฑ์ค่อนข้างดี เราอาจค้นพบว่าในช่วงเวลาที่บ้านเมืองขัดแย้งรุนแรง ความสุขของคนในชาติลดลงไปถึง 3-4 คะแนน ถือว่าน่าเป็นห่วงมาก แต่การที่คะแนนขึ้นมาอยู่ที่ 6 คะแนน ถือว่ามีการปรับเปลี่ยนหรือมีการร่วมมือของคนในชาติดีขึ้น”

ดร.นพดลสรุปด้วยว่า ปัจจุบัน สำนักวิจัยซูเปอร์โพลจะรับงานเป็นเรื่องๆ ไป ถ้าเป็นเรื่องที่ดีต่อสังคมก็จะรับมาทำงานให้ เพราะข้อมูลเป็นเรื่องสำคัญ การจะออกกลยุทธ์ต่างๆ ขององค์กรต้องมีข้อมูลที่ดี ทางสำนักวิจัยฯยินดีที่จะทำงานให้ แต่ถ้าเป็นโครงการที่กระทบต่อวิถีชีวิตชุมชนหรือประชาชน เช่น สารเสพติด ก็จะไม่รับทำ เพราะเท่ากับส่งเสริมทำให้คนดื่มมากขึ้น สูบบุหรี่มากขึ้น

Credit ภาพ: http://www.painaidii.com/diary/diary-detail/001516/lang/th/

0 views0 comments